Het huidige schoolsysteem is verouderd, tijd voor innovatie!
Tom van Lamoen | Geplaatst op |

De vraag om alternatieve scholing opties groeit elk jaar exponentieel en niet zonder reden.
Al lang blijkt dat de verouderde manier van lesgeven en toetsing compleet is gebaseerd op de industrie die vanuit fabrieken werknemers moesten gaan instrueren. Rijen met lessenaars en werklieden die vooral discipline, regels en informatie moesten onthouden.
Al decennia lang komen zo’n beetje alle bekende onderzoeksinstituten met conclusies dat onze hersenen hier niet op gebouwd zijn. Informatie verwerken wij op een hele specifieke emotionele manier, terwijl voor ons gezien nutteloze en vooral ongeïnspireerde informatie snel weer vergeten wordt. Terwijl juist vanuit inspiratie en creativiteit informatie compleet toegankelijk wordt en altijd bij ons zal blijven.
Speelvolle stijlen met muziek en speelse vrijheid, zonder druk, worden ook in reguliere scholen steeds meer toegepast. Maar een kritische kijk op de rest van het systeem blijft maar achter. Terwijl algemeen al geaccepteerd is dat dit de juiste vorm zou moeten zijn.
De maatschappij is compleet opgebouwd vanuit een negatieve vorm van prestatiedruk.
Vooral de manier van toetsing is een grote issue, alles werkt vanuit het einddoel: een diploma waarmee je een goed betaalde baan moet zien te krijgen. Of dat nu voor iedereen het geluk of zelfontplooiing zal brengen is een heel andere vraag natuurlijk.
Steeds op jongere leeftijd zie je al de negatieve gevolgen van prestatiedruk. Onzekerheid, lusteloosheid en depressie zijn steeds minder de uitzondering.
De complete manier van testen is gebaseerd op memoriseren, repetitie en herhaling. Wat voor ons brein een onnatuurlijke vorm van werken is. De toetsen leren kinderen om antwoorden te weten maar niet hoe zij die antwoorden moeten vinden. En ook de leraren gaan niet het onderwijs in om kinderen te toetsen maar om kinderen verder te helpen in de maatschappij.
Foto: Een sigarenfabriek uit 1902
Het verschil tussen kinderen leren “wat” ze moeten denken en “hoe” ze moeten denken.
Scholing moet gaan om ontwikkeling, niet om kinderen te selecteren en categoriseren op basis van een achterhaald conform systeem van “intelligentie”.
Gelukkig komen er steeds meer oplossingen vanuit de markt en bezorgde ouders en docenten komen met geweldige initiatieven.
De vrije school in amersfoort heeft een wachtlijst die twee keer zo lang is als het aantal beschikbare plaatsen. Er komt dit jaar nog een fantastische Sudbury school die de toetsing helemaal loslaat en ook in Leersum komt een nieuwe toetsing vrije school dit jaar. De vraag is er maar de weerstand ook. De huidige overheidswetten zorgen er voor dat subsidieregelingen voor scholen compleet afhankelijk zijn van het (verouderde) toetsing systeem. Scholen die het anders willen aanpakken juist de oplossingen willen bieden worden achtergesteld door het niet krijgen van deze subsidie. Zij vallen onder B3 scholen volgens het reglement en krijgen ook periodieke strenge controles. Door het niet krijgen van deze subsidies zijn dit particuliere scholen die een hogere contributie moeten vragen. En dit zorgt er weer voor dat ouders dus niet vanuit objectieve vrijheid voor deze educatie kunnen kiezen.
Vanuit persoonlijke verhalen ligt de nood zelfs nog veel dieper. In Soest zijn alle ouders die een kind op democratische school de Ruimte hadden ingeschreven bewust onder druk gezet door hun eigen gemeente. Alle ouders ontvingen een brief thuis waarin gemeld werd dat ze door deelname aan deze school een melding bij jeugdzorg konden veroorzaken. Omdat deze alternatieve vorm van scholing gezien kon worden als pedagogische mishandeling. Een diep trieste zaak waarbij de lokale overheid machtsmisbruik vertoond.
Ook thuisonderwijs groeit enorm in populariteit maar kan rekenen op minstens dezelfde weerstand. Een Beroep op vrijstelling voor de reguliere vormen van onderwijs is een langdurig bureaucratisch traject. En wederom wordt in sommige gemeenten jeugdzorg bijna ingezet als wapen om bewust te sturen.
Hoe kan het zijn dat er zo’n weerstand ontstaat voor iets wat wetenschappelijk zou moeten worden gezien als de toekomst?
Dit is een vraag die elke gemeente en ook Den Haag moet gaan aankaarten.
Ouders zijn verantwoordelijk voor de toekomst van hun kinderen en weten als beste hoe hun eigen kinderen in elkaar zitten. Een vrije keuze voor onderwijs moet voor iedereen toegankelijk zijn. Sommige kinderen doen het goed op reguliere scholing maar veel kinderen ook juist niet. Elk kind is uniek en verdient een kans op een educatie die passend is.